Động cơ Diesel là gì? Nên chọn động cơ Diesel hay Xăng?

cấu tạo, nguyên lý hoạt động của động cơ diesel

Động cơ Diesel có vai trò đặc biệt quan trọng trong lĩnh vực sản xuất máy công nghiệp và ngành giao thông vận tải. Điều này đặt ra câu hỏi: Động cơ Diesel là gì và những nguyên lý hoạt động, ứng dụng của nó trong cuộc sống ra sao? Cùng Phú Gia Auto tìm hiểu chi tiết về loại động cơ này qua bài viết dưới đây nhé!

Động cơ Diesel là gì?

Động cơ Diesel, hay còn gọi là động cơ CI (Compression Ignition), được đặt theo tên của nhà khoa học Rudolf Diesel – người đã phát hiện và nghiên cứu loại nhiên liệu này. Đơn giản, động cơ Diesel là loại động cơ đốt trong, trong đó quá trình đánh lửa nhiên liệu xảy ra bởi nhiệt độ cao của không khí trong xi lanh do áp suất nén cơ học.

Điều này hoàn toàn khác với các động cơ đánh lửa như động cơ xăng hay động cơ ga sử dụng bộ đánh lửa để đốt cháy hỗn hợp nhiên liệu – không khí.

cấu tạo, nguyên lý hoạt động của động cơ diesel
Động cơ Diesel là gì?

Ngày 17/02/1897, động cơ Diesel lần đầu tiên được thử nghiệm thành công, mở ra một cuộc cách mạng trong khoa học kỹ thuật. Từ đó, động cơ sử dụng dầu diesel đã trải qua một quá trình dài nghiên cứu và được sử dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực của đời sống.

Cấu tạo của động cơ Diesel

Động cơ Diesel bao gồm những bộ phận cơ bản sau:

  • Pít tông

Đây là một bộ phận quan trọng của động cơ Diesel. Piston được chế tạo chắc chắn để chịu áp suất nén, nhiệt độ đốt cháy cao hơn của động cơ. Một số loại pít tông có rãnh làm mát bên trong để làm mát pít tông và giảm nhiệt độ đốt cháy.

  • Xéc măng

Bộ phận quan trọng đóng vai trò trong chu trình hoạt động của động cơ Diesel. Có nhiều loại xéc măng phổ biến như xéc măng có vát mặt trên, xéc măng côn, xéc măng côn-cắt phía dưới…

  • Buồng đốt

Nơi nhiên liệu được phun vào dưới dạng sương từ vòi phun và trộn với không khí để đốt cháy. Buồng đốt đóng vai trò quan trọng trong quá trình đốt nhiên liệu.

  • Áo xi-lanh

Áo xi-lanh là bộ phận đóng vai trò quan trọng trong động cơ Diesel. Hiện nay, có hai loại cơ bản: áo xi-lanh ướt và khô, được làm từ gang hợp kim đặc biệt chống mòn tốt hơn.

  • Gioăng nắp quy lát

Bộ phận giữa thân máy và nắp quy lát, ngăn khí cháy, nước làm mát, dầu không rò rỉ giữa hai bộ phận này.

  • Cơ cấu phối khí

Động cơ Diesel sử dụng cơ cấu phối khí 4 xupap, giống với động cơ xăng. Điều này giúp tăng hiệu quả xả và nạp và đặt vòi phun tại trung tâm buồng đốt.

Tất cả những bộ phận này đóng vai trò quan trọng trong cấu tạo và hoạt động của động cơ Diesel, đem lại hiệu suất và hiệu quả vận hành cao cho loại động cơ này.

Nguyên lý hoạt động của động cơ Diesel

Nguyên lý hoạt động của động cơ Diesel dựa trên 4 chu trình quan trọng là Nạp – Nén – Sinh Công – Xả, giúp động cơ hoạt động hiệu quả. Chi tiết về nguyên lý hoạt động như sau:

cấu tạo, nguyên lý hoạt động của động cơ diesel
Nguyên lý hoạt động
  • Kỳ nạp: Hút không khí vào xylanh

Trong giai đoạn này, pít-tông di chuyển từ Điểm chết trên (DCT) xuống Điểm chết dưới (DCD), quay trục khuỷu quay từ 0-180 độ.

Thể tích trong xylanh tăng lên, áp suất giảm dần cho đến khi nhỏ hơn áp suất khí quyển.

Xupap nạp mở ra dưới tác động của cơ cấu phân phối khí, cho phép không khí nạp vào xylanh.

  • Kỳ nén: Nén không khí đạt áp suất và nhiệt độ cao

Pít-tông di chuyển từ DCD đến DCT, quay trục khuỷu quay từ 180-360 độ.

Xupap nạp và xupap xả đóng lại, không khí trong xylanh bị nén. Thể tích trong xylanh giảm và áp suất bắt đầu tăng dần lên.

Khi pít-tông cách DCT khoảng 15-30 độ, vòi phun phun nhiên liệu vào dưới dạng sương mù, kết hợp với không khí nén, tạo thành hỗn hợp đốt và tự bốc cháy dưới áp suất và nhiệt độ cao.

  • Kỳ sinh công: Sinh năng lượng

Nhiên liệu được phun vào buồng đốt, trộn với không khí đã được nén ở áp suất và nhiệt độ cao, tự bốc cháy. Hỗn hợp cháy giãn nở và sinh công (hay sinh năng lượng) cho động cơ.

  • Kỳ xả: Xả khí thải ra ngoài

Pít-tông di chuyển từ DCD đến DCT, quay trục khuỷu quay từ 540-720 độ. Trong giai đoạn này, xupap nạp vẫn đóng nhưng xupap xả mở ra, pít-tông đẩy khí đã làm việc ra ngoài.

Đây là cơ chế hoạt động cơ bản của động cơ Diesel, cho phép đạt hiệu suất cao và sử dụng nhiên liệu khá tiết kiệm. Hiểu rõ nguyên lý này sẽ giúp bạn thấy sự hữu ích và tích cực của nó trong ứng dụng thực tế.

Đánh giá ưu – nhược điểm của động cơ Diesel

Động cơ Diesel là một trong những loại động cơ đốt trong phổ biến và mang đến nhiều ưu điểm cũng như một số nhược điểm. Dưới đây là bảng chi tiết và đầy đủ về ưu – nhược điểm:

Ưu điểm

  • Hiệu suất cao: Động cơ Diesel đạt hiệu suất cao nhất trong tất cả các loại động cơ đốt trong. Nhờ quá trình nén không khí trong xi lanh trước khi đốt cháy nhiên liệu, động cơ Diesel có hiệu suất nhiệt tốt, giúp tiết kiệm nhiên liệu và tăng khả năng làm việc của động cơ.
  • Đốt cháy nhiều loại nhiên liệu: Linh hoạt trong việc đốt cháy nhiều loại nhiên liệu khác nhau. Ngoài dầu Diesel truyền thống, nó còn có thể sử dụng dầu sinh học, dầu cây dầu và cả dầu động vật.
  • Chi phí nhiên liệu thấp: Với hiệu suất cao và khả năng sử dụng nhiều loại nhiên liệu, động cơ Diesel tiết kiệm nhiên liệu và giúp giảm chi phí vận hành.
  • Độ bôi trơn tốt: Tính chất bôi trơn của nhiên liệu Diesel giúp giảm ma sát và độ bền của các bộ phận bên trong động cơ.
  • Mật độ năng lượng cao: Dầu Diesel có mật độ năng lượng cao, mang lại nhiều năng lượng cho động cơ và tăng hiệu suất làm việc.
  • Nguy cơ bắt lửa thấp: Có điểm sáng tự nhiên cao hơn so với nhiên liệu xăng, giúp giảm nguy cơ bắt lửa ngẫu nhiên.
  • Có thể dùng turbo tăng áp: Có thể được trang bị turbo tăng áp, giúp tăng công suất và hiệu suất làm việc.
  • Lực kéo cao: Thích hợp cho các ứng dụng yêu cầu lực kéo mạnh, như ô tô tải, xe buýt và máy công trình.

Nhược điểm

  • Khối lượng nặng: Có khối lượng lớn hơn so với một số loại động cơ khác, làm tăng trọng lượng của xe.
  • Giá thành chế tạo đắt hơn: Quá trình sản xuất và chế tạo động cơ Diesel phức tạp hơn, dẫn đến giá thành cao hơn so với một số loại động cơ khác, điều này cũng làm tăng chi phí sửa chữa khi cần thiết.
  • Tốc độ chạy thấp hơn: Động cơ Diesel có tốc độ chạy thấp hơn so với động cơ xăng, làm giới hạn một số ứng dụng nhanh.
  • Tiếng ồn động cơ lớn: Trong quá trình hoạt động, động cơ tạo ra tiếng ồn lớn hơn so với một số loại động cơ khác.
  • Khí thải nhiều: Động cơ Diesel có xuất khí thải chứa nhiều hạt bụi và khí nitơ oxit, ảnh hưởng đến môi trường và sức khỏe con người.

Đánh giá trên sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về ưu – nhược điểm của động cơ Diesel và cân nhắc lựa chọn phù hợp khi sử dụng loại động cơ này cho từng ứng dụng cụ thể.

Lưu ý khi sử dụng động cơ diesel 

Động cơ diesel là một thiết bị quan trọng trong đời sống và công việc hàng ngày. Để đảm bảo sử dụng động cơ một cách hiệu quả và đảm bảo độ bền cao, người dùng cần chú ý những điểm sau đây:

  • Đảm bảo an toàn khi vận hành: Trước khi vận hành, hãy đứng cách xa bánh đà và tuyệt đối không chạm tay vào bình nhiên liệu. Điều này giúp tránh nguy cơ tai nạn và bảo vệ sức khỏe người dùng.
  • Lắp đặt đúng vị trí: Động cơ diesel nên được lắp đặt ở vị trí khô ráo, tránh ẩm ướt, để tránh hỏng hóc và giảm tuổi thọ của động cơ.
  • Kiểm tra và chuẩn bị trước khi vận hành: Trước khi vận hành, hãy đảm bảo nguồn nhiên liệu dầu diesel và nước mồi đã được nạp vào đầy đủ.
  • Quan sát và phát hiện sớm các vấn đề: Trong suốt quá trình vận hành, hãy quan sát và chú ý phát hiện sớm các vấn đề phát sinh để xử lý kịp thời và khắc phục sự cố một cách tốt nhất.
  • Sử dụng nhiên liệu đúng tiêu chuẩn: Hãy sử dụng nhiên liệu sạch, không chứa tạp chất hoặc hỗn hợp, đảm bảo tuân thủ quy định của nhà sản xuất.
  • Đổ nhiên liệu đúng cách: Hãy đổ nhiên liệu vào bình 30 phút trước khi khởi động, đảm bảo bình chứa nhiên liệu sạch sẽ và có nắp che chắn cẩn thận. Đợi thiết bị nguội trước khi nạp nhiên liệu để tránh nguy cơ cháy nổ.
  • Bôi trơn và làm mát đúng cách: Sử dụng lượng dầu bôi trơn vừa đủ và đúng loại. Chú ý vệ sinh phần nước làm mát để đảm bảo sạch sẽ và hiệu quả.
  • Bảo dưỡng và vệ sinh định kỳ: Thực hiện bảo dưỡng và vệ sinh định kỳ, kiểm tra và bảo dưỡng mọi chi tiết của động cơ. Quá trình bảo dưỡng được nhà sản xuất khuyến cáo thông thường từ 3 tháng/1 lần hoặc 6 tháng/lần, 12 tháng/lần.
  • Khởi động chạy không tải: Trường hợp không sử dụng động cơ thường xuyên, sau một thời gian nên tiến hành cho máy khởi động chạy không tải để bảo quản và bảo vệ động cơ.
  • Chọn mua động cơ phù hợp: Khi chọn mua động cơ, hãy chọn loại model có mức công suất lớn hơn từ 10 – 25 % mức công suất cần dùng để hạn chế tình trạng quá tải, non tải, gây hao tốn nhiên liệu và tăng hiệu quả sử dụng.

So sánh động cơ diesel và động cơ xăng

Lực chọn giữa động cơ diesel hay động cơ xăng là câu hỏi mà nhiều người đang quan tâm khi mua xe hoặc thiết bị sử dụng động cơ. Mỗi loại động cơ sẽ có những đặc điểm riêng với ưu điểm và hạn chế khác nhau.

Dưới đây là những điểm so sánh giữa 2 loại động cơ này để giúp bạn có quyết định đúng cho nhu cầu của mình.

Hiệu suất sinh công

  • Động cơ diesel: Nhiên liệu diesel cung cấp hiệu suất sản xuất năng lượng cao hơn nhiều so với xăng. Điều này giúp động cơ diesel hoạt động mạnh mẽ và tiết kiệm nhiên liệu hơn.
  • Động cơ xăng: Mặc dù hiệu suất năng lượng của xăng không cao như diesel, nhưng động cơ xăng thường hoạt động ổn định và bền bỉ trong thời gian dài.

Độ bền bỉ

  • Động cơ diesel: Có xu hướng hoạt động tốt hơn khi sử dụng lâu dài và chịu tải nặng. Thích hợp cho xe tải, xe buýt và các ứng dụng công nghiệp.
  • Động cơ xăng: Động cơ xăng thích hợp cho các loại xe cá nhân, xe máy với tải trọng nhẹ và sử dụng trong điều kiện đô thị.

Tiết kiệm nhiên liệu

  • Động cơ diesel: Trong cùng điều kiện, tiết kiệm nhiên liệu hơn khoảng 25% đến 30% so với động cơ xăng.
  • Động cơ xăng: Dù không tiết kiệm nhiên liệu như diesel, nhưng động cơ xăng vẫn là lựa chọn phổ biến với sự linh hoạt và sử dụng phổ thông.

Ứng dụng rộng rãi

  • Cả hai loại động cơ đều được ứng dụng rộng rãi trong nhiều loại xe và máy móc.
  • Động cơ diesel thích hợp cho các ứng dụng công nghiệp, xe tải, xe buýt, máy công trình.
  • Động cơ xăng phù hợp với ô tô cá nhân, xe máy, máy cắt cỏ và các thiết bị nhỏ khác.

Mỗi loại động cơ có ưu thế riêng và thích hợp với loại xe hoặc máy móc cụ thể. Việc lựa chọn động cơ diesel hay động cơ xăng tùy thuộc vào nhu cầu sử dụng, công việc, tải trọng và tính tiện ích của bạn. Trước khi quyết định, hãy cân nhắc kỹ và tư vấn với các chuyên gia để chọn lựa đúng loại động cơ phù hợp với mục đích sử dụng của bạn.

Thông tin liên hệ 

Phú Gia Auto tự hào là địa chỉ hàng đầu và chuyên nghiệp trong việc cung cấp dịch vụ chăm sóc xe ô tô tại TP.HCM. Với cam kết đem đến sự hài lòng cho khách hàng, chúng tôi cung cấp phụ kiện và đồ chơi chính hãng cho xe ô tô, giúp nâng cao trải nghiệm lái xe và tăng cường tính thẩm mỹ cho chiếc xế yêu của bạn.

Ngoài ra, Phú Gia Auto còn mua bán xe ô tô đã qua sử dụng với giá cạnh tranh và đảm bảo chất lượng cao. Chúng tôi luôn đảm bảo xe được kiểm tra kỹ lưỡng trước khi đưa ra thị trường, mang đến sự an tâm và tin tưởng cho khách hàng khi lựa chọn xe ô tô tại cửa hàng của chúng tôi.

Với đội ngũ chuyên gia giàu kinh nghiệm và am hiểu sâu về xe ô tô, chúng tôi luôn sẵn sàng và nhiệt tình tư vấn giải đáp mọi thắc mắc và đáp ứng mọi nhu cầu của khách hàng. Hãy đến với Phú Gia Auto để trải nghiệm dịch vụ chất lượng và chuyên nghiệp nhất, chắc chắn bạn sẽ tìm thấy giải pháp hoàn hảo cho chiếc xe ô tô yêu quý của mình.

Mọi chi tiết vui lòng liên hệ cho chúng tôi qua:

  • Địa chỉ: 102B Đường P, P.Tân Phong, Q.7 (Sau lưng Mercedes Phú Mỹ Hưng).
  • Hotline: 077 566 3879
  • Fanpage: Phú Gia Auto

Lời kết

Trên đây là toàn bộ thông tin về động cơ Diesel trong các phương tiện, thiết bị. Mọi thắc mắc về các dịch vụ độ xe ô tô vui lòng liên hệ cho Phú Gia Auto qua hotline 077 566 3879 để được tư vấn nhé!

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *