Hệ thống làm mát trên ô tô: Cấu tạo, công dụng và vấn đề thường gặp

hệ thống làm mát động cơ trên xe ô tô

Khi nói về hệ thống làm mát trên ô tô, chúng ta đang nói về một yếu tố quan trọng quyết định sự ổn định và hiệu suất của động cơ. Hệ thống này giúp duy trì nhiệt độ hoạt động lý tưởng, ngăn chặn tình trạng động cơ quá nóng, góp phần bảo vệ các bộ phận quan trọng khỏi hỏng hóc.

Trong bài viết này, cùng Phú Gia Auto sẽ khám phá hai kiểu hệ thống làm mát phổ biến trên ô tô và nguyên lý hoạt động của chúng nhé!

Hệ thống làm mát ô tô là gì?

Động cơ ô tô hoạt động bằng cách đốt cháy nhiên liệu, quá trình này tạo ra một lượng nhiệt lớn. Nếu động cơ hoạt động ở nhiệt độ quá cao, các bộ phận bên trong sẽ bị hỏng, gây ra sự cố nghiêm trọng như piston bó kẹt, mất tác dụng bôi trơn của dầu nhớt, hoặc thậm chí là cháy nổ. Hệ thống làm mát động cơ trên ô tô đảm bảo nhiệt độ được kiểm soát, giúp động cơ làm việc trong điều kiện an toàn.

hệ thống làm mát động cơ trên xe ô tô
Hệ thống làm mát động cơ trên xe ô tô

Hiện nay, hệ thống làm mát động cơ trên ô tô làm 2 loại:

  • Hệ thống làm mát bằng không khí
  • Hệ thống làm mát bằng nước

Hệ thống làm mát bằng không khí 

Hệ thống làm mát bằng không khí trên ô tô có cấu tạo đơn giản với các cánh tản nhiệt trên nắp xy-lanh, thân máy và quạt gió. Quạt gió là bộ phận quan trọng trong hệ thống này, nó đẩy không khí từ môi trường bên ngoài vào khoang động cơ để làm mát các bộ phận quan trọng.

hệ thống làm mát động cơ trên xe ô tô
Hệ thống làm mát bằng không khí

Ưu điểm

  • Đơn giản và nhẹ, giá thành thấp.
  • Không đòi hỏi bảo trì đắt tiền và phức tạp.

Nhược điểm

  • Tạo ra tiếng ồn lớn trong quá trình hoạt động.
  • Hiệu suất làm mát không cao, đặc biệt trên các động cơ cỡ lớn.

Hệ thống làm mát bằng nước

Trong ngành công nghiệp ô tô hiện nay, hệ thống làm mát bằng nước đang trở nên phổ biến hơn so với hệ thống làm mát bằng không khí, nhờ vào khả năng làm mát vượt trội của nó. Dưới đây, chúng ta sẽ tìm hiểu về cấu tạo và ưu điểm của hệ thống này.

hệ thống làm mát động cơ trên xe ô tô
Hệ thống làm mát bằng nước

Cấu tạo

Hệ thống làm mát bằng nước trên xe ô tô bao gồm các thành phần quan trọng sau:

  • Két nước

Đây là nơi chứa nước làm mát, và nó cung cấp nước cho động cơ trong quá trình hoạt động. Ngoài ra, két nước cũng có vai trò truyền nhiệt từ nước ra không khí, giúp làm giảm nhiệt độ của động cơ.

Xem thêm: Két nước ô tô – Cấu tạo, nguyên lý và một số vấn đề hay gặp

  • Nắp két nước

Nắp két nước là một phần quan trọng của hệ thống làm mát bằng nước. Nó đóng vai trò ngăn nước bay hơi và giảm thiểu tăng áp suất làm tăng nhiệt độ sôi của nước, từ đó tăng hiệu suất làm mát. Nắp két nước thường đi kèm với hai loại van: 

Van áp suất: Khi áp suất và nhiệt độ nước trong két nước tăng, van áp suất đưa nước từ két nước vào bình nước phụ.

Van chân không: Khi nhiệt độ nước cao và áp suất trong bình thấp, van chân không hút nước từ bình nước phụ vào két nước để duy trì quá trình làm mát.

  • Van hằng nhiệt

Đây là một van quan trọng điều khiển sự lưu thông của chất làm mát giữa động cơ và két nước. Khi động cơ mới khởi động, van hằng nhiệt đóng để đảm bảo động cơ nhanh chóng đạt được nhiệt độ hoạt động. Khi nhiệt độ của động cơ cao hơn mức cho phép, van hằng nhiệt mở để bắt đầu quá trình làm mát.

  • Máy bơm nước

Máy bơm nước được đặt ở phía trước động cơ và thường là kiểu cánh gạt. Nó sử dụng lực ly tâm để bơm nước đẩy và hút nước. Máy bơm này có khả năng đẩy lượng lớn nước làm mát mà không làm tăng áp suất hệ thống. Khi tốc độ động cơ tăng, tốc độ bơm cũng tăng, đảm bảo cung cấp đủ nước cho quá trình làm mát.

  • Quạt gió

Quạt gió tăng tốc độ lưu thông không khí qua két nước, giúp nước chảy nhanh hơn qua két nước làm mát.

Ưu điểm

Hệ thống làm mát bằng nước trên xe ô tô có nhiều ưu điểm:

  • Hiệu năng cao: So với hệ thống làm mát bằng không khí, hệ thống này có hiệu năng làm mát tốt hơn, đặc biệt là không gây tiếng ồn khi hoạt động.

Nhược điểm

Tuy nhiên, cũng cần lưu ý một số nhược điểm của hệ thống làm mát bằng nước:

  • Cấu tạo phức tạp: Hệ thống này có cấu tạo phức tạp hơn so với hệ thống làm mát bằng không khí.
  • Giá cả đắt đỏ: Sự phức tạp trong cấu tạo đồng nghĩa với chi phí cao hơn.
  • Bảo dưỡng định kỳ: Hệ thống làm mát bằng nước cần bảo dưỡng định kỳ để đảm bảo hoạt động trơn tru.

Các vấn đề hay gặp trên hệ thống làm mát động cơ

Hệ thống làm mát động cơ trên xe ô tô đóng một vai trò quan trọng trong việc đảm bảo động cơ hoạt động ổn định và an toàn. Dưới đây là một số vấn đề thường gặp và giải pháp khắc phục nhé.

  • Két nước bị tắc, rỉ sét

Vì hoạt động liên tục trong môi trường nóng ẩm, két nước thường xuyên bị rỉ sét. Đồng thời, các đường ống nhỏ trong hệ thống có thể bị tắc nghẽn bởi cặn bẩn, gây giảm lưu lượng nước làm mát và ảnh hưởng đến hiệu suất làm mát. Vấn đề này có thể dẫn đến nguy cơ cháy nổ và hỏng hóc động cơ.

Giải pháp: Kiểm tra định kỳ nước tản nhiệt để phát hiện bụi bẩn hoặc rỉ sét. Nếu phát hiện, đưa xe đến các gara ô tô để kiểm tra, sửa chữa hoặc thay thế két nước.

  • Van hằng nhiệt bị hỏng

Van hằng nhiệt đóng vai trò quan trọng trong việc điều tiết lượng nước làm mát vào khoang động cơ. Hỏng hóc của van này có thể gây nhiệt độ cao không mong muốn trong khoang động cơ hoặc ngược lại, làm giảm hiệu suất vận hành khi khởi động.

Giải pháp: Van hằng nhiệt cần được kiểm tra và bảo dưỡng thường xuyên. Khi phát hiện sự cố, cần sửa chữa hoặc thay thế van kịp thời.

  • Ống dẫn nước bị rò rỉ

Ống dẫn nước trong hệ thống làm mát thường được làm bằng cao su. Dưới tác động của nhiệt độ cao trong khoang động cơ, ống dẫn nước có thể hỏng và gây rò rỉ nước làm mát.

Giải pháp: Ống dẫn nước bị rò rỉ cần được thay mới để đảm bảo quá trình làm mát đạt hiệu quả tốt nhất.

  • Quạt gió hư hỏng

Sau một thời gian sử dụng, dây dẫn quạt gió có thể bị hư hỏng do tác động của nhiệt độ cao. Cánh quạt cũng có thể gãy, gây sự cản trở trong quá trình làm mát.

Giải pháp: Đảm bảo dây dẫn và cánh quạt gió được kiểm tra thường xuyên và thay thế khi cần thiết.

  • Máy bơm nước bị lỗi

Máy bơm nước có nhiệm vụ tuần hoàn nước làm mát trong hệ thống. Nếu máy bơm không hoạt động, nước sẽ không lưu thông, gây nguy cơ nhiệt độ động cơ tăng cao.

Giải pháp: Kiểm tra máy bơm nước thường xuyên để đảm bảo hoạt động ổn định và thay thế khi cần.

Trong quá trình sử dụng hệ thống làm mát trên xe ô tô, người lái cần tuân thủ một số lưu ý quan trọng để đảm bảo hiệu suất hoạt động và bảo vệ động cơ khỏi hỏng hóc không mong muốn.

Những lưu ý khi sử dụng hệ thống làm mát ô tô

Hệ thống làm mát không khí 

Hệ thống làm mát bằng không khí trên xe ô tô có cấu tạo đơn giản, tuy nhiên, cũng cần sự quan tâm và kiểm tra định kỳ để tránh sự cố không mong muốn. Dưới đây là một số lưu ý quan trọng:

  • Tiếng ồn khác thường: Nếu bạn nghe thấy tiếng ồn của hệ thống làm mát vượt quá mức bình thường hoặc có âm thanh lạ lùng, đó có thể là dấu hiệu của sự cố. Hãy kiểm tra ngay để xác định nguyên nhân và sửa chữa kịp thời.
  • Nhiệt độ động cơ cao liên tục: Nếu nhiệt độ của động cơ luôn duy trì ở mức cao và không giảm sau khi xe đã hoạt động một thời gian, đây có thể là một dấu hiệu cho thấy hệ thống làm mát không khí đang gặp sự cố. Hãy đưa xe đến một cửa hàng sửa chữa để kiểm tra và bảo dưỡng.

Hệ thống làm mát bằng nước 

Hệ thống làm mát bằng nước trên xe ô tô có cấu tạo phức tạp hơn và đòi hỏi sự quan tâm đặc biệt. Dưới đây là những lưu ý khi sử dụng hệ thống này:

  • Kiểm tra thường xuyên: Hãy thường xuyên kiểm tra hệ thống làm mát để đảm bảo nó hoạt động ổn định nhất. Điều này bao gồm việc kiểm tra mức nước làm mát trong két nước và kiểm tra xem có bất kỳ dấu hiệu rỉ sét, tắc đường ống dẫn nước làm mát, hoặc đứt mối hàn nào không.
  • Bảo dưỡng két nước: Két nước là một phần quan trọng của hệ thống làm mát bằng nước và cần được kiểm tra và bảo dưỡng thường xuyên. Do hoạt động trong môi trường nhiệt độ cao, két nước có nguy cơ bị rỉ sét và hỏng hóc. Hãy đảm bảo rằng nó được kiểm tra và bảo dưỡng kịp thời.
  • Thay thế các bộ phận hỏng hóc: Nếu bạn phát hiện bất kỳ bộ phận nào trong hệ thống làm mát bằng nước bị hỏng hoặc có vấn đề, hãy thay thế chúng ngay lập tức. Việc sử dụng các bộ phận bị hỏng có thể dẫn đến sự cố lớn hơn và hỏng hóc động cơ.

Nhớ rằng việc bảo quản và bảo dưỡng hệ thống làm mát là quan trọng để đảm bảo xe ô tô của bạn hoạt động một cách ổn định và an toàn. Việc tuân thủ các lưu ý trên có thể giúp bạn tránh được những sự cố không mong muốn và kéo dài tuổi thọ của xe.

Thông tin liên hệ

Phú Gia Auto là trung tâm chăm sóc xe ô tô chuyên nghiệp, chuyên cung cấp các dịch vụ nâng cấp, làm đẹp xe ô tô. Mọi chi tiết vui lòng liên hệ:

  • Địa chỉ: 102B Đường P, P.Tân Phong, Q.7 (Sau lưng Mercedes Phú Mỹ Hưng).
  • Hotline: 077.566.3879
  • Fanpage: Phú Gia Auto

Lời kết

Trong bài viết này, chúng ta đã đề cập đến sự quan trọng của hệ thống làm mát động cơ trên ô tô và sự khác biệt giữa hai loại hệ thống phổ biến. Nhớ theo dõi Phú Gia Auto để thường xuyên cập nhật kiến thức hay về xe ô tô nhé!

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *